Szlak Czterech Zamków: Bolków, Świny, Lipa i Niesytno. Trasa, zwiedzanie i Turniej Czterech Zamków

Szlak Czterech Zamków (gmina Bolków nazywa go też Szlakiem 4 Zamków) to cztery średniowieczne warownie w gminie Bolków: Zamek Bolków, Zamek Świny, ruiny Zamku Lipa i Zamek Niesytno w Płoninie. Wnętrza zwiedzicie w Bolkowie i w Świnach, a Lipę i Niesytno oglądacie z zewnątrz. Rowerowa Trasa 4 Zamków ma 31,2 km, a samochodem objedziecie wszystkie cztery zamki w jeden dzień. To wyprawa dla miłośników zamków, rowerzystów i rodzin.

Dane sprawdziliśmy 26 października 2026 roku. Godziny i ceny zmieniają się z sezonem, więc przed wyjazdem zajrzyjcie na strony obiektów.

Najważniejsze w skrócie

Czym jest Szlak Czterech Zamków

Gmina Bolków to, jak piszemy w naszym kalendarzu wydarzeń, „jedna z nielicznych, a może nawet jedyna gmina w Polsce, na terenie której usytuowane są cztery średniowieczne zamki”. Szlak spina je w jedną wyprawę. Każdy zamek miał swój ród: Schweinichenowie, czyli Świnkowie, siedzieli w Świnach, Zedlitzowie w Niesytnie i w Lipie, von Salzowie w Bolkowie.

Szlak nie jest jedną znakowaną ścieżką, tylko zestawem tras: pieszy ślad GPX publikowany przez gminę, kilka wariantów rowerowych i dojazd autem. Wspólny pieszo-rowerowy szlak między wszystkimi zamkami jest dopiero „w planach”, jak zapowiadamy w kalendarzu wydarzeń. Dawna strona szlaku już nie działa, więc aktualne ślady pobierajcie ze strony gminy Bolków, z zakładek „Szlaki spacerowe” i „Trasy rowerowe”.

Cztery zamki szlaku: co zwiedzicie w środku, a co z zewnątrz

Zamek Bolków: muzeum z Wieżą Dziobową

Zamek Bolków stoi na wzgórzu nad miastem, a pierwsza wzmianka o nim pochodzi z 1277 roku. Symbolem warowni jest Wieża Dziobowa, wysoka na około 25 metrów, zakończona kamiennym ostrzem. Dziś działa tu Muzeum Zamek Bolków, oddział Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze, otwarte przez cały rok.

Wystawy mieszczą się w renesansowym Domu Niewiast z XVI wieku. W gotyckiej części zamku zachowało się drewniane okno, które badanie dendrochronologiczne datuje na lata 1289–1290. To najstarsze zachowane okno w Polsce.

Od 5 września 2026 roku Wieża Dziobowa jest zamknięta dla zwiedzających do odwołania z powodu prac konserwatorskich. W środy wstęp jest bezpłatny, ale sale wystawowe są wtedy nieczynne.

• Dla kogo: dla rodzin: dzieci do 7 lat wchodzą bezpłatnie, a ok. 50 m od zamku jest Park u Bolka z miniaturami zamków
• Bilety i godziny: Zamek Bolków
• Połączysz z: Zamkiem Świny (2,5 km), w drodze do Niesytna z Józkową Górą

Zamek Świny: warownia z 1108 roku z widokiem na Bolków

Zamek Świny, który prowadzimy, leży 2,5 km od Bolkowa i jest jedną z najstarszych warowni Dolnego Śląska. Pierwsze udokumentowane wzmianki o Świnach pochodzą z 1108 roku, a pierwsze ślady osadnictwa na terenie podzamcza z X–XI wieku. Dzieje zamku obejmują budowę wieży przez krzyżowca Henryka.

Przez stulecia zamek był siedzibą rodu Świnków (von Schweinichen). W trzeciej dekadzie XVII wieku Jan Zygmunt przeprowadził wielką manierystyczną rozbudowę. Od 2016 roku trwa odbudowa, a mimo prac zamek jest otwarty dla zwiedzających: na trasie są ekspozycje stałe i taras widokowy, a z dziedzińca widać drugi średniowieczny zamek, w Bolkowie.

Przy zamku są też punkt widokowy i Bajkowy Las (opis na stronie Punkt widokowy i Bajkowy Las), a starsze dzieci zainteresuje atrakcja „Opowieści duchów XR”: pięć duchów rodu Świnków, 30 minut, sugerowany wiek od 10 lat.

Od maja do października zamek jest otwarty codziennie w godz. 10:00–17:00, poza sezonem w soboty, niedziele i święta (stan na 26 października 2026). Parking przy zamku jest bezpłatny.

• Czas zwiedzania: 1–2 godziny
• Dla kogo: dla rodzin (Bajkowy Las, dzieci do 4 lat bezpłatnie) i dla ciekawych zamku w odbudowie
• Bilety i godziny: Godziny i ceny
• Połączysz z: Zamkiem Bolków (2,5 km) i kościołem św. Mikołaja na podzamczu

Zamek Lipa: najmniejszy zamek szlaku

Ruiny Zamku Lipa stoją na skalistym wzniesieniu w południowej części wsi. Archiwalna strona szlaku nazywa go „najmniejszym z zamków na szlaku” i skromniejszą siedzibą śląskich możnych. Najstarsza jest niewielka rycerska wieża mieszkalna z XIV wieku, otoczona murem obronnym.

Lipa, tak jak Niesytno, należała do Zedlitzów, a później do rodu von Reibnitz. Za Zedlitzów, w XVI wieku, rozbudowano wieżę, część mieszkalną i zabudowania wokół dziedzińca. W XIX wieku zamek przebudowano w stylu romantycznego neogotyku. Zamek łączy się czasem z templariuszami, ale gmina zaznacza, że nie ma wiarygodnych źródeł potwierdzających taki związek.

Zobaczcie dawną kuchnię. Wielka kamienna piramida to komin, który wieńczył otwarte palenisko. Archiwalna strona szlaku pisze, że to „chyba najbardziej imponujące z nielicznych zachowanych tego typu rozwiązań w Polsce”, a gmina wymienia kuchnię z piramidalnym kominem wśród najbardziej charakterystycznych elementów zamku. W narożniku kuchni jest studnia połączona z zamkową cysterną.

Ruiny są własnością prywatną. Według gminy wejście może być ograniczone, a archiwalna strona szlaku podawała, że wnętrze pozostaje niedostępne do zakończenia rewitalizacji. Nastawcie się na oglądanie z zewnątrz i uszanujcie prywatny teren.

• Dla kogo: dla miłośników ruin, którym wystarczy widok z zewnątrz
• Połączysz z: pałacem w Jastrowcu i Mysłowem (Trasa 4 Zamków), żółtym szlakiem „Wąwóz Lipa”

Zamek Niesytno: wieża z dziobem nad Płoniną

Zamek Niesytno stoi w Płoninie, na skale sięgającej ponad 548 m n.p.m. Według strony zamku z wielobocznej wieży widok sięga aż po Śnieżkę. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1432 roku.

Wieloboczna wieża z dziobem pełniła rolę donżonu i jest unikalna na skalę Polski. Ostrze łączy ją z Wieżą Dziobową w Bolkowie, ale w Niesytnie była to wieża mieszkalna.

Od drugiej połowy XV wieku zamek należał do Zedlitzów, którzy w 1545 roku zbudowali obok renesansowy dwór, dziś nazywany pałacem w Płoninie. Pałac stoi u podnóża skały, a całość otacza park. W 1992 roku kompleks zniszczył pożar, a od 2012 roku trwa odbudowa.

Do zakończenia prac konserwatorsko-budowlanych zamek można oglądać z zewnątrz. Gmina wskazuje parking „w miejscowości Płonina”, a pieszo dojdziecie żółtym szlakiem z Komarna.

• Dla kogo: dla tych, którzy chcą porównać dwie wieże z dziobem
• Bilety i godziny: Zamek Niesytno
• Połączysz z: Zamkiem Bolków i Józkową Górą (trasa rowerowa 10,9 km), Mysłowem

Jak przejść Szlak Czterech Zamków

Rowerem: Trasa 4 Zamków, 31,2 km

Archiwalna strona szlaku opisywała kilka tras rowerowych. Trzy z nich łączą zamki szlaku. Czasy dotyczą samej jazdy, bez zwiedzania:

Na naszej stronie podajemy czas przejazdu całej trasy „około 4 godzin”, a rowerową wyprawę ze zwiedzaniem planujemy na półtora dnia. Trasę można podzielić na 2, 3 albo 4 odcinki. Prowadzi przez Park Krajobrazowy Chełmy, wsie gminy Bolków i sam Bolków, a w okolicy łączy się ze Szlakiem Bolka i rowerowym Dolnośląskim Szlakiem Zamków.

Na dłuższą wycieczkę gmina proponuje czerwony Szlak Zamków (DOT22) o średniej trudności: 55 km, około 1200 m przewyższenia i podjazdy do około 15%. Biegnie obok Niesytna, Mysłowa, Lipy, Parku Krajobrazowego Chełmy i Zamku Bolków. Gmina zaleca jazdę z plikiem GPX, bo oznakowanie tras w terenie bywa niepełne.

Miłośnikom MTB gmina poleca fragment Gorzanowice–Lipa, który leży na Trasie 4 Zamków.

Pieszo: ślad GPX i maraton

Gmina Bolków udostępnia plik GPX Szlaku Czterech Zamków w kolejności: Zamek Świny, Zamek Lipa, Zamek Bolków, Zamek Niesytno. Na tym śladzie oparto w 2026 roku Pieszy Maraton Szlakiem Czterech Zamków: 42,8 km z limitem 12 godzin. Spokojnym tempem zaplanujcie trzy dni.

Po drodze przydadzą się znakowane szlaki: zielony Szlak Zamków Piastowskich, żółty z Komarna do Zamku Niesytno i żółty „Wąwóz Lipa”. Ten ostatni gmina opisuje jako trasę związaną „z okolicami Lipy i jednym z najciekawszych przyrodniczo fragmentów tej części Gór Kaczawskich”. Ślady GPX wszystkich trzech są w zakładce „Szlaki spacerowe”.

Samochodem: cztery zamki w jeden dzień

Autem objedziecie wszystkie cztery zamki w jeden dzień. Proponujemy kolejność Bolków, Świny, Lipa, Niesytno. W Bolkowie muzeum podaje do nawigacji parking przy ul. Księcia Bolka 12 (płatny, nieczynny w czasie Castle Party). W Świnach parking przy zamku jest bezpłatny. W Płoninie gmina wskazuje parking w miejscowości. Przy ruinach w Lipie wyznaczonego parkingu nie znaleźliśmy w żadnym źródle, więc zostawcie auto tak, żeby nie blokować wiejskiej drogi.

Turniej Czterech Zamków

Turniej Czterech Zamków to coroczne wydarzenie rycerskie, które organizujemy razem z Muzeum Zamek Bolków. Mimo nazwy odbywa się na dwóch zamkach: w Bolkowie i w Świnach. Krzysztof Kędroń, kierownik Muzeum Zamek Bolków, mówił w 2024 roku o Niesytnie i Lipie: „Niestety stan tych dwóch ostatnich zamków nie pozwala jeszcze na uczestnictwo, ale planujemy tę całą formułę rozszerzyć”.

Parada. Stałym punktem turnieju jest Wielka Parada Rycerska z Zamku Bolków do Zamku Świny. W 2024 roku szła ulicami Bolkowa, m.in. Rycerską, przez Rynek i Jaworską, a dalej drogą wojewódzką nr 323 aż pod nasz zamek.

Bus. W czasie turnieju między zamkami kursuje bezpłatny bus. W 2024 roku jeździł co godzinę: pierwszy kurs o 11:00 z parkingu przy Zamku Świny, pierwszy powrotny o 11:30 z Zamku Bolków. Rozkład na kolejną edycję sprawdzajcie w zapowiedziach.

Bilety. Na III i IV edycji obowiązywały bilety wstępu, a w 2024 roku osoby w stroju historycznym wchodziły za darmo. W 2026 roku Muzeum Zamek Bolków dawało 10 zł zniżki na bilet normalny po okazaniu biletu ze Świn. Termin kolejnej edycji sprawdzajcie w kalendarzu wydarzeń Zamku Świny i w zapowiedziach Muzeum Zamek Bolków.

Poza turniejem gmina organizuje Pieszy Maraton Szlakiem Czterech Zamków (druga edycja odbyła się 3 października 2026), a 26 września 2026 roku zainaugurowaliśmy w Świnach projekt „Cztery Zamki, Jeden Klucz”, poświęcony dziedzictwu zamków.

Po drodze: co zobaczyć między zamkami

Cztery mniej znane przystanki przy trasach szlaku: kościół na naszym podzamczu, pałac w Jastrowcu, Mysłów i Józkowa Góra.

Kościół św. Mikołaja w Świnach (perełka)

Biały kościół św. Mikołaja stoi na podzamczu, przy drodze z parkingu do bramy zamku. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1313 roku. Przez stulecia był świątynią właścicieli zamku, a wyposażenie z końca XVI wieku pochodzi w większości z czasów Reformacji.

Są tu nagrobki rodu Świnków. Wnętrze zobaczycie przez kratę w zachodnim wejściu, a do środka wejdziecie w sezonie, w wybrane soboty i niedziele, z przewodnikiem zamkowym.

• Dla kogo: dla tych, którzy chcą zobaczyć nagrobki rodu Świnków
• Bilety i godziny: Kościół św. Mikołaja
• Połączysz z: Zamkiem Świny

Pałac w Jastrowcu (perełka)

Pałac w Jastrowcu leży na rowerowej Trasie 4 Zamków, między Świnami a Lipą. To późnobarokowy pałac z drugiej połowy XVIII wieku, później przebudowany, w parku ze starymi bukami, lipami i stawem. Gmina podaje, że rezydencję nazywano „Zamkiem na wodzie”, ale nie pisze, czy pałac można zwiedzać, więc planujcie krótki postój przy parku.

• Dla kogo: dla rowerzystów na Trasie 4 Zamków, na krótki postój
• Połączysz z: Zamkiem Świny i Zamkiem Lipa

Mysłów: wapienniki i Baza Mysłów (perełka)

Mysłów leży na trasach rowerowych z Lipy do Płoniny i do Niesytna. Stoją tu dawne piece wapienne o wysokości około 12–13 metrów.

W Bazie Mysłów jest parking, strefa odpoczynku, plac zabaw i pumptrack. Stąd zaczynają się trzy lokalne szlaki: Szlak Wapienników (5,5 km), Szlak Lubrzy (pętla 7,8 km, z Lubrzą 666 m n.p.m.) i Szlak Starej Góry (pętla 7,4 km).

• Dla kogo: dla rodzin (plac zabaw, pumptrack) i na krótki spacer w połowie trasy
• Połączysz z: Zamkiem Lipa i Zamkiem Niesytno (trasa rowerowa 14,4 km)

Józkowa Góra (perełka)

Józkowa Góra to punkt widokowy między Starymi i Nowymi Rochowicami. Na miejscu jest luneta, panorama z opisem widocznych szczytów, obrotowe leżaki i miejsce na ognisko.

• Dla kogo: na panoramę okolicy z opisem szczytów
• Połączysz z: Zamkiem Bolków i Zamkiem Niesytno (trasa rowerowa przez Stare Rochowice)

Propozycja trasy

Jeden dzień autem. Zacznijcie w Bolkowie, bo muzeum jest otwarte przez cały rok. Potem Świny: zamek, kościół św. Mikołaja i punkt widokowy (od maja do października codziennie, poza sezonem w weekendy i święta). Dalej Lipa i Niesytno, oba z zewnątrz. Wracając do Bolkowa przez Stare Rochowice, zajrzyjcie na Józkową Górę.

Weekend rowerem. Sobota: rano zwiedzanie Świn, potem Trasa 4 Zamków przez Jastrowiec, Lipę, Mysłów i Płoninę do Bolkowa (31,2 km), a stamtąd 2,5 km z powrotem do Świn. Niedziela: muzeum w Bolkowie i krótki spacer z Bazy Mysłów, na przykład Szlakiem Wapienników. Jeśli chcecie jechać wolniej, podzielcie trasę na 2–4 odcinki.

Pieszo, dla wytrwałych. Pobierzcie plik GPX gminy, zacznijcie w Świnach i rozłóżcie trasę na trzy dni.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie zamki tworzą Szlak Czterech Zamków?

Zamek Bolków, Zamek Świny, Zamek Lipa i Zamek Niesytno w Płoninie. Wszystkie leżą w gminie Bolków na Dolnym Śląsku.

Ile kilometrów ma Szlak Czterech Zamków?

Rowerowa Trasa 4 Zamków ze Świn do Bolkowa ma 31,2 km. Pieszy maraton na śladzie szlaku liczył w 2026 roku 42,8 km.

Ile czasu potrzeba na Szlak Czterech Zamków?

Samochodem jeden dzień, rowerem półtora, pieszo trzy dni. Sama jazda Trasą 4 Zamków to 2:59–4 godziny.

Czy wszystkie cztery zamki można zwiedzać w środku?

Nie. Wnętrza są dostępne w Bolkowie i w Świnach, a Lipę i Niesytno oglądacie z zewnątrz.

Czy Szlak Czterech Zamków nadaje się na wycieczkę z dziećmi?

Tak. W Świnach jest Bajkowy Las, przy Zamku Bolków Park u Bolka z miniaturami zamków, a w Bazie Mysłów plac zabaw. Dzieci do 4 lat wchodzą do Świn bezpłatnie, do Bolkowa do 7 lat.

Kiedy odbywa się Turniej Czterech Zamków?

Raz w roku, w różnych miesiącach: dotąd w lipcu, czerwcu i wrześniu. W 2026 roku odbył się 15–16 sierpnia.

Czy w czasie turnieju kursuje bus między zamkami?

Tak. W dotychczasowych edycjach między Bolkowem a Świnami jeździł bezpłatny bus.

Czy Szlak Czterech Zamków jest oznakowany?

Nie jako jeden wspólny szlak, ten jest dopiero w planach. Korzystajcie z plików GPX gminy Bolków i ze znakowanych szlaków, np. zielonego Szlaku Zamków Piastowskich.

Świny na Szlaku Czterech Zamków

Zamek Świny leży 2,5 km od Bolkowa, więc wizytę u nas łatwo połączycie z muzeum w Bolkowie. Z biletem do Świn dostaniecie 10% zniżki na bilet indywidualny do Muzeum Zamek Bolków i pozostałych obiektów programu partnerskiego Szlaku Zamków Piastowskich, a zniżka działa też w drugą stronę. Bilet normalny kosztuje 25 zł, ulgowy 20 zł (stan na 27 października 2026; aktualne godziny i ceny). Jako gospodarze jednego z czterech zamków szlaku zapraszamy was do Świn z całego serca.